Vroege Leven en Achtergrond
Ioseb Besarionis dze Jughashvili, een etnische Georgiër, werd in december 1878 geboren in het Russische Keizerrijk. Zijn moeder was een arme schoenmakersvrouw en hij was het enige kind van het paar dat de kindertijd overleefde. In 1894, toen hij nog in zijn tienerjaren was, kreeg hij een beurs om zich aan het Tiflis Theologisch Seminary te vestigen, met de intentie priester te worden binnen de Russisch-Orthodoxe kerk.
Al snel verloor hij echter zijn interesse in de studie. In plaats daarvan richtte hij zich op de groeiende revolutionaire beweging die toen in het rijk woedde. Hij noemde zichzelf Koba, naar een bandietheld uit een populaire roman van die tijd, en verliet het seminarie in 1899.
Revolutionaire Activiteiten en Opkomst
Voor een korte periode werkte hij als meteoroloog, totdat hij gedwongen werd te vertrekken. Vervolgens organiseerde hij verschillende arbeidersstakingen en protesten, terwijl hij ware levensgevaar liep om toch aan arrestatie te ontkomen dankzij de geheime politie. Tijdens deze periode leefde hij op de vrijgevigheid van vrienden.
Hij werd gekozen in het lokale comité van de Russisch-socialistische arbeiderspartij, die zich toen aan de marxistische zijde bevond. Later sloot hij zich aan bij de Bolsjewistische tak onder leiding van Vladimir Lenin. In de daaropvolgende jaren werd hij meerdere keren gearresteerd en verbannen, terwijl hij gelijktijdig tot bestuursfunctie in de partij werd gekozen. Ook was hij de eindredacteur van Pravda, de dagblad van de partij.
De Ontwikkeling van een Pseudoniem
In 1913 schreef hij een artikel voor de Bolsjewistische krant Social Democrat, getiteld “Op Weg naar Nationalisme (Een Brief uit de Kaukasus)”. In dit artikel tekende hij voor het eerst onder de naam die later een van de meest herkenbare in de geschiedenis zou worden: Stalin. De naam betekent “man van staal” en onder deze naam zou hij uiteindelijk uitgroeien tot de leider van de Sovjet-Unie, vanaf 1924 tot aan zijn overlijden in 1953.
Stalins Opkomst en Regeerperiode
Onder Stalin’s leiding maakte de Sovjet-Unie grote sprongen in militaire en economische macht, en weerstond hij succesvol de nazi-aanvallen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Nadat het Rode Leger Berlijn had ingenomen voor de geallieerden, ontstond er een gespannen stilte tussen de Sovjet-Unie en de Verenigde Staten, wat uitmondde in de Koude Oorlog. Deze periode werd gekenmerkt door een wedloop in wetenschappelijke en technologische ontwikkeling, naast ideologische en militaire conflicten.
Zijn bewind was echter ook genocide en onderdrukking, met miljoenen doden tot gevolg door hongersnoden, executies en sterfgevallen in gevangenissen of in de Sovjet-Gulag-kampen. Hij overleed in 1953 aan de gevolgen van een beroerte, en er bestaat het vermoeden dat zijn dood deels werd veroorzaakt door de angst dat zijn geestelingen niet wilden storen uit vrees voor zijn woede.
Evaluatie en Nalatenschap
In het Westen wordt Stalin vaak als een ideologische schurk gezien. In Rusland en andere voormalige Sovjetlanden blijft zijn leiderschap, vooral tijdens de Tweede Wereldoorlog, echter het onderwerp van lof en controversie. Zijn erfenis is dus ingewikkelder dan eendimensionale beoordelingen van onderdrukking en macht.