Verklaring van de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken
De Amerikaanse staatssecretaris Marco Rubio heeft aangegeven dat de Verenigde Staten in Venezuela vooral de bestaande olie-quarantaine zullen handhaven, zonder verdere directe bestuurscontrole. Dit staat haaks op eerdere uitspraken van president Donald Trump, die had benadrukt dat de VS Venezuela zou beheren na de verwijdering van Nicolás Maduro.
Het belang van de nuance in de communicatie
Rubio’s uitspraken lijken bedoeld om de zorgen weg te nemen dat de Amerikaanse inzet voor regimewisseling in Venezuela zou kunnen leiden tot langdurige buitenlandse interventies of mislukte pogingen tot staatsopbouw. Zijn woorden stonden in contrast met de vage, brede beweringen van Trump, dat de VS tijdelijk Venezuela zou besturen.
Rubio benadrukte dat de VS de olie-quarantaine als instrument blijven gebruiken om druk uit te oefenen op het Venezolaanse regime. Hij gaf aan dat dit vooral bedoeld was om beleidswijzigingen te stimuleren, niet om het land te controleren.
De voortzetting van de olie-quarantaine
Volgens Rubio wordt de bestaande blokkade op gesanctioneerde olietankers voortgezet, inclusief hun confiscatie door de Verenigde Staten. Hij stelde dat deze druk uitoefent op de Venezolaanse overheid om veranderingen door te voeren die gunstig zijn voor de Amerikaanse belangen en voor de toekomst van Venezuela.
Hij verklaarde: ”We blijven die quarantaine handhaven en verwachten dat er veranderingen zullen plaatsvinden, niet alleen in de olie-industrie, maar ook om drugshandel tegen te gaan.”
Diplomatieke herziening van de toon
Enkele uren na de Amerikaanse verklaringen richtte de interim-leider van Venezuela, Delcy Rodríguez, zich tot Trump en nodigde haar uit tot samenwerking. Ze sprak over het belang van “respectvolle relaties” en “duurzame samenwerking op basis van internationaal recht.”
Voorafgaand aan haar verklaring had Rodríguez eerder de Amerikaanse aanpak afgewezen en opgeroepen tot de vrijlating van Maduro. Haar nieuwe, diplomatieke toon op sociale media markeerde een duidelijke wijziging ten opzichte van eerdere harsere uitspraken.
Internationale en binnenlandse controverses over de actie
Voorafgaand aan de operatie die Maduro en zijn vrouw uit hun woning haalde, uitten experts twijfels over de legaliteit van de actie, vooral omdat deze zonder goedkeuring van het Congres plaatsvond. Advocaten wezen op mogelijke schendingen van het internationaal recht, gezien de harde tactieken zoals de aanval op schepen die van drugshandel verdacht werden.
Ook Cuba meldde dat 32 Cubaanse veiligheidsfunctionarissen tijdens de operatie in Venezuela omkwamen. Trump erkende de verliezen en zei: “Veel Cubanen zijn gisteren omgekomen. Aan onze zijde was geen dode.”
Verschil in beleidslijnen: Trump en Rubio
Trump herhaalde herhaaldelijk dat de VS Venezuela zou “besturen” totdat een veilige overgang mogelijk is. Tijdens een persconferentie in Florida verklaarde hij dat de VS alles in handen zouden houden, zelfs met de dreiging van militair ingrijpen.
Rubio probeerde deze plannen te temperen door te stellen dat het beleid niet zou lijken op dat in Irak of Afghanistan en dat het vooral gericht was op het controleren van het Westenhem sebagai, met tijd voor Maduro en zijn ondergeschikten om te besturen.
Toch bleef Trump herhalen dat de VS volledige controle zouden houden, met uitspraken als: “We gaan alles besturen en herstellen.”
De arrestatie en rechtszaak van Maduro
In de vroege ochtend werd Maduro samen met zijn vrouw, Cilia Flores, uit hun huis gehaald door een militaire operatie. Zij worden beschuldigd door de VS van deelname aan een narco-terroristische samenzwering. Dit markeerde de meest assertieve Amerikaanse poging tot regimeverandering sinds de invasie in Irak in 2003.
Omdat de operatie zonder toestemming van het Congres was uitgevoerd, werden vragen over de legaliteit gesteld. Maduro wordt maandag voor de rechtbank verwacht, waar hij op narco-terrorismewetzaken zal verschijnen.
De reactie van de Venezolaanse regering
De Venezolaanse autoriteiten verzetten zich krachtig tegen de actie. Rodríguez bestempelde Maduro als de legitieme leider en zei dat haar regering niet van plan was de macht over te nemen. Ook het Venezolaanse leger veroordeelde de overval en verklaarde de acties te zullen verwerpen.
De situatie in Venezuela na de operatie
De Venezolaanse overheid bleef operationeel, met ministers die hun functies behouden. Het land was zondag opmerkelijk stil, met weinig verkeer en veel winkels en benzinestations gesloten. De zoon van Maduro, Nicolás Ernesto Guerra, uitte zijn afkeuring via sociale media over de arrestatie van zijn vader en stiefmoeder.
De nieuwe Nationale Assemblee moet binnenkort worden geïnaugureerd, onder controle van de regeringspartij. Volgens de Venezolaanse wet zou Rodríguez Maduro als interim-leider opvolgen, maar zij gaf aan niet van plan te zijn haar macht op te nemen, totdat haar door de hogere rechtbank wordt aangesteld.
Trump waarschuwde dat Rodríguez “een grote prijs zou kunnen betalen” als zij niet doet wat hij voor Venezuela acht. Hij benadrukte dat ze zou moeten samenwerken en volledige toegang zou moeten verlenen tot olieprojecten en infrastructuur.